fa ارتقاء محافظت فرش های پشمی در برابر گونه های Tineola bisselliella با استفاده از نانو ذرات نقره و شبکه ای ساز دوستدار محیط زیست بهمراه تحلیل آماری RSM رنگرزی و مواد اولیه علمی - پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">محصولات ارزشمند پشمی همچون فرش دارای ویژگیهای عالی نظیر استحکام بالا، بازگشت پذیری، رنگ پذیری، حبس هوا بوده و براحتی قابل استفاده می باشند. اما این الیاف، محدودیت تخریب و تغذیه توسط گونه های هضم کننده محصولات پشمی همچون <em><span dir="LTR">Tineolla biselliella</span></em> را دارا می باشند. پژوهش حاضر به ارزیابی کارایی نانو ذرات نقره بهمراه ماده پایدار کننده اسید سیتریک در محافظت فرش های پشمی در برابر&nbsp; <em><span dir="LTR">Tineola bisselliella</span></em> از طریق زیست آزمون معتبر&nbsp; و کمی سازی میزان تغذیه نمونه های عمل شده می پردازد. برای این منظور، از روش آماری طرح مرکب مرکزی (<span dir="LTR">CCD</span>) برای طراحی آزمایشات و همچنین از روش رویه پاسخ (<span dir="LTR">RSM</span>) جهت تجزیه و تحلیل نتایج حاصله با استفاده از نرم افزار آماری دیزاین اکسپرت استفاده می شود. براین اساس فرش های پشمی با غلظت های مختلف نانو ذرات نقره طی روزهای متفاوت، در مجاورت لاروهای <em><span dir="LTR">Tineola bisselliella</span></em> قرار گرفته و مقادیر کاهش وزن از طریق تغذیه انجام شده نسبت به نمونه شاهد بصورت کمی محاسبه و بصورت کمینه بهینه سازی و از لحاظ کیفی نیز ملاحظه می شود.&nbsp; سپس از طریق تجزیه و تحلیل آماری، مدل های بهینه براساس متغیر وابسته کاهش وزن نسبت به متغیرهای مستقل شامل مقادیر غلظت نانو نقره و همچنین روز های مجاورت ارائه شده اند. همچنین حلالیت قلیایی بعنوان ویژگی مهم دیگر فرش های پشمی مورد بررسی قرار گرفته است. تصاویر چگونگی تغذیه در فرش های پشمی عمل شده و شاهد با استفاده از میکروسکوپ های نوری مجهز به دوربین دیجیتالی و الکترونی پویشی و همچنین آنالیز عنصری فرش پشمی بهینه از طریق طیف سنجی انرژی پراش پرتو ایکس جهت تایید حضور عنصر نقره، بحث شده اند. نتایج این پژوهش نشان می دهد که در شرایط بهینه شامل استفاده از&nbsp; ٪ 07/3 نانو ذرات نقره و ٪ 0/10 ماده شبکه ساز و دوستدار محیط زیست سیتریک اسید و طی 30 روز مجاورت فرش های پشمی با لاروهای <em><span dir="LTR">Tineolla bisselliella</span></em>، کمینه مقادیر متغیرهای پاسخ &nbsp;شامل ٪ 09/0 کاهش وزن و&nbsp; ٪ 13/3 حلالیت قلیایی و بعبارتی بصورت معنی داری، بالاترین ضد بید³ فرش های پشمی در برابر گونه <em><span dir="LTR">Tineolla bisselliella</span></em> حاصل شده است.</div> Worthful wool products have excellent properties such as high strength, resiliency, dyeability, air imprisonment and it is comfortable that can be used easily. But this fiber has a limitation of nutrition and destruction via wool products digesting species such as <em>Tineola bisselliella</em>. This research evaluates silver nanoparticles efficiency accompany with citric acid stabilizing agent in protecting wool carpets against <em>Tineola bisselliella</em> via validity bioassay and quantifying nutrition amount of treated samples. Therefore, central composite design (CCD) statistical method was used to design experiments and response surface methodology (RSM) was applied to analyze obtained results through Design Expert statistical software. Based on this, wool carpets were exposed to <em>Tineola bisselliella</em> larvae with various concentrations of silver nanoparticles during different days and weight reduction amounts were quantitatively accounted, as minimum optimized, and qualitatively observed as compared with control sample. Then, using statistical analysis, optimized models were presented based on weight reduction dependent variable than independent variables such as silver nanoparticles concentration amounts and exposure days. Also, alkaline solubility was evaluated as other significant characteristic of wool carpets. Images of nutrition status in treated and control wool carpets were illustrated using light microscopy equipped with digital camera and scanning electronic microscopy. Beside, elemental analysis of optimized wool carpets was discussed through energy-dispersive spectroscopy in order to confirm silver presence. Results of this study exhibit that in optimized condition including 3.07 % silver nanoparticles, 10.0 % citric acid friendly-environment cross-linking agent, and 30 days exposure of wool carpets to <em>Tineola bisselliella</em>, the minimum of response variables including 0.09 % weight reduction and 3.13 % alkaline solubility, in other words, significantly highest protection of wool carpets was obtained against <em>Tineola bisselliella</em>. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<br> &nbsp; فرش پشمی, نانو ذرات نقره, طرح مرکب مرکزی, روش رویه پاسخ, Tineolla biselliella Woolen carpet, Silver nanoparticles, Central composite design, Response surface methodology, Tineolla biselliella 145 162 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-628-1&slc_lang=fa&sid=1 Behnaz Barjesteh بهناز برجسته Emadbarjasteh@yahoo.com 2990575367 10031947532846002309 No Islamic Azad University of Yazd دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد Ali Nazari علی نظری a.nazari@iauyazd.ac.ir 3257114109 10031947532846002310 Yes Islamic Azad University of Yazd دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد Mehdi Dehghani-Zahedani مهدی دهقانی-زاهدانی dehghani.arash@gmail.com 2298006271 10031947532846002311 No Islamic Azad University of Yazd دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد