Iranian Journal of hand woven carpet

fa بازتاب معنادار شعر فارسی بر فرش دست‌بافت ایران Meaningful reflection of Persian poetry on Iranian handwoven carpet طرح و نقشه علمی - پژوهشي Research  شعر فارسی و فرش‌دست‌بافت، دو‌ واژه تأثیرگذار در شکل‌گیری فرهنگ‌ایرانی از گذشته‌های دور بودند و تعامل و ارتباط این دو به‌نحوی بوده‌که ضمن ارزش‌آفرینی بیشتر برای یکدیگر، تاکنون موجب غنی‌تر شدن فرهنگ ایرانی نیز شده‌اند. ارتباط و تعامل بین شعر فارسی با فرش دست‌بافت ایران به شکل‌های مختلفی وجود داشته و آگاهی و شناخت نسبت به این تعاملات از ضروریات تحقیق پیش‌رو است. هدف اصلی از انجام آن نیز، تحلیل محتوی و مضمون اشعار متنوع بافته شده در فرش‌ها است که می‌تواند به نوعی به دسته‌بندی تعامل انواع شعر با طرح یا نقش فرش، کارکرد یا کاربرد فرش، وحتی ارتباط سبک و دوره زمانی که اشعار سروده شده و در فرش بافته شده‌اند، تقسیم شود. این تحقیق از حیث هدف توسعه‌ای و از لحاظ رویکرد از نوع کیفی و توصیفی است و روش گردآوری داده‌ها به صورت کتابخانه‌ای و میدانی است. جامعه آماری فرش‌های دست‌بافت ایرانی موجود بعد از دوره صفوی تا عصر حاضر که در آن‌ها اشعار فارسی بافته شده‌اند را دربر می‌گیرد و تعداد نمونه نیز حدود30 عدد از فرش‌های موجود در مجموعه‌های شخصی و موزه‌ها را شامل می‌شود.  یافته‌ها نشان می‌دهد که بعد از اسلام و رواج مذهب تشیع در دوره صفوی، اشعار نیز به عنوان بخشی از طرح و نقش فرش که گاه توسط شاعران بزرگ و گاهی توسط مردمی عادی و شاعران گمنام سروده می‌شدند؛ در فرش‌ها نیز بافته شدند. به گونه‌ای که تلاش می‌شد تا اشعار و نقوش فرش با یکدیگر همخوانی داشته باشند و گاهی نیز این ابیات بسته به‌کاربری فرش در فضای مورد استفاده، انتخاب می‌شدند. ضمن اینکه از دوره صفوی به بعد توجه شعرا به قالب شعری غزل و مثنوی نیز بیشتر شد و این‌گونه ابیات با تصاویر مرتبط در فرش‌ها بافته شدند.   Persian poetry and hand-woven carpet were two influential words in the formation of Iranian culture from the distant past and And the interaction and communication of these two have been in such a way that while creating more value for each other, they have also enriched the Iranian culture so far. The connection and interaction between Persian poetry and Iranian hand-woven carpets have existed in various ways, and awareness and understanding of these interactions is one of the necessities of this research.  and The main purpose of doing it is to analyze the content and theme of the various poems woven in the carpets which can somehow be divided into the categories of the interaction of the types of poetry with the design or pattern of the carpet, the function or application of the carpet, and even the relationship between the style and the time period when the poems were written and woven into the carpet. This research is developmental in terms of its purpose and qualitative and descriptive in terms of approach, and the method of data collection is library and field. The statistical community includes Iranian hand-woven carpets available after the Safavid period until the present era, in which Persian poems are woven, and the number of samples includes about 30 carpets in private collections and museums. The findings show that after Islam and the spread of Shiism in the Safavid era, poems were also woven into the carpet as a part of the design and pattern of the carpet,sometimes by great poets and sometimes by ordinary people and anonymous poets.Meanwhile, from the Safavid period onwards, poets' attention to the poetic forms of ghazal and masnavi increased, and such verses were woven into carpets with related images   فرش دستباف,شعر در فرش,شعر فارسی hand-woven carpet,Persian poetry.,poetry in carpet 1 24 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-545-4&slc_lang=fa&sid=1 seyedeh akram oliyaei tabaei سیده اکرم اولیائی طبائی akram.oliyaei@yahoo.com 10031947532846003637 10031947532846003637 Yes PhD student of Islamic Arts, Faculty of Architecture and Art, Kashan دانشجوی دکتری هنرهای اسلامی Amirhossien Chitsazyan امیرحسین چیت سازیان chitsazian@kashanu.ac.ir 10031947532846003638 10031947532846003638 No Associate Professor, University of Kashan, Kashan, Iran. عضو هیات علمی دانشگاه کاشان

fa تاویل رنگ در قالی محرابی بلینی آناتولی محفوظ در موزه مترپولیتن(16 م) از منظر حکمت اسلامی Interpreting Color in the Mehrab Rug by Bellini Anatoly Preserved at the Metropolitan Museum (16 AD) from the Perspective of Islamic wisdom طرح و نقشه علمی - پژوهشي Research رنگ به عنوان یکی از مهمترین عناصر ظاهری در هنرهای سنتی، دارای مفاهیم باطنی خاص و نمادین است هنرمندان طبق حکمت اسلامی به رنگ‌ها توجه ویژهای داشته‌اند. با در نظرگرفتن تصوف و تشیع و نبود نگاه ویژه به رنگ‌شناسی قالیهای محرابی بهویژه قالی محرابی بلینی، می‌توان ارتباط ضمنی موجود در دیدگاه حکمت اسلامی را نسبت به مقوله رنگ به کار بست. سوال اصلی این پژوهش ماهیت رنگ‌ها در قالی‌ محرابی بلینی آناتولی با توجه به دیدگاه حکمت اسلامی است، بر این اساس مقاله حاضر تاویل رنگ در قالی محرابی بلینی آناتولی واقع در موزه مترپولیتن در زمینه حکمت اسلامی را بررسی میکند. از بنیان‌های عمیقی که این هنر بر آن استوار است، فهم مکاشفات عرفانی است. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و با تکیه برمنابع کتابخانه‌ای بوده است. نتایج مشخص میکند که در قالی مورد بحث تمام تضادهای هفتگانه وجود دارد. وسعت سطوح به نفع رنگ قرمز بوده و باعث درخشانتر شدن رنگ سبز مرکز است. رنگ سفید و مشکی حاشیه تأثیر رنگها را بیشتر کرده و در عین کم بودن پهنا خود نیز به زیبایی نمایان است. اعتبار حکمت اسلامی در نظام رنگ‌های قالی‌ محرابی بلینی آناتولی، به‌طور تمثیلی رســیدن به خداوند و ســفر روحانی انسان را متجلی می‌سازند و همچون پیامبر یا امام درونی به عابد جهت داده و او را به سمت مرکز می‌کشانند؛ یعنی هنرمند سعی در نمایاندن معنا در صورت داشته است.   As one of the most important visual elements in traditional art, color has special and symbolic esoteric meanings. Artists keeping in mind the Islamic wisdom have paid special attention to colors. Taking into account Sufism and Shiism and the lack of a special look at the color theory of the Mehrabi carpets, especially the Mehrabi carpet of Bellini, we can apply the implicit connection in the Islamic wisdom view to the category of color. The aim of this article is to analyze the nature of colors in the Anatolian Bellini-Mihrabi rug from the perspective of Islamic wisdom. On this basis, this article examines the interpretation of colors in the Anatolian Bellini-Mihrabi rug, which is in the Metropolitan Museum, in the field of Islamic wisdom. One of the deep foundations on which this art rests is the understanding of mystical revelations. The research method was descriptive-analytical and based on library sources. The results show that there are all seven contradictions in the discussed carpet. The red color is dominant on the surfaces and this feature makes the green color lighter in the center. The white and black colors on the edges enhance the effect of the colors and although the width of the carpet is small, it is also nicely visible. The validity of Islamic wisdom in the color system of the Anatolian Bellini-Mihrabi rugs metaphorically shows the reaching out to God and the spiritual journey of man, giving direction to the worshiper and drawing him to the center like a prophet or an inner imam. It means that the artist tried to show the meaning on the surface. رنگ,حکمت اسلامی,قالی محرابی,بلینی Color,Islamic Wisdom,Mehrabi Rug,Bellini 25 43 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-1192-1&slc_lang=fa&sid=1 faezeh khazaei فائزه خزائی khazaei.art@gmail.com 10031947532846003639 10031947532846003639 No Laboratory expert کارشناس آزمایشگاه آرزو پایدارفرد آرزو پایدارفرد avat81ava@yahoo.com 10031947532846003640 10031947532846003640 Yes Assistant Professor University of Birjand استادیار دانشگاه بیرجند

fa ارائه مدلی برای استراتژی‌های رقابت‌پذیری صنعت فرش با رویکرد داده‌بنیاد Designing a model of strategies for carpet industry compatibility by grounded theory بازاریابی فرش علمی - پژوهشي Research امروزه یکی از مهمترین راهکارهای توسعه توان رقابتی سازمانها، بهرهگیری از استراتژیهای سازمانی درست میباشد. در این راستا، سازمانهایی موفقتر خواهند بود که از طریق تحلیل محیطی، استراتژیهای مناسبی تدوین نموده و بهدرستی پیادهسازی کنند. یکی از صنایع توانمند کشور، صنعت فرش بوده که متاسفانه بهدلیل عدم برخورداری از برنامهریزیهای مناسب، نتوانسته از پتانسیل خود بهره گیرد. بدین منظور در تحقیق حاضر، مدلی برای استراتژیهای صنعت فرش دستبافت با رویکرد دادهبنیاد کلاسیک پرداخته شد. جامعه آماری در بخش کیفی شامل 14 نفر از مدیران ارشد فعال در صنعت فرش و در بخش کمی شامل کلیه کارکنان این صنعت به تعداد 425 نفر بودند که 203 نفر بهعنوان نمونه انتخاب شدند. در ابتدا از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته  با خبرگان و طی فرایند کدگذاری، مدل نهایی تحقیق شامل ابعاد هوشمندی رقابتی (دربرگیرنده مؤلفههای مقابله با هوشمندی سیاه و رقیبگرایی)، استراتژیهای بازاریابی (دربرگیرنده مؤلفههای نفوذ در بازارهای جدید، ترویج و بازارگرایی) و انعطافپذیری استراتژیک (دربرگیرنده مؤلفههای انعطافپذیری فعال و انعطافپذیری منفعل) و 23 شاخص به دست آمد. سپس با بهرهگیری از تکنیک تاپسیس فازی، استراتژیهای مورد نظر رتبهبندی شدند که درنهایت، کاهش بهای تمامشده، کپیشدن برند و کپیشدن طرح و نقش فرشهای ایرانی بهترتیب بهعنوان مهمترین استراتژیها شناسایی شدند. ضمن اینکه انعطافپذیری استراتژیک بهعنوان مهمترین بعد این صنعت انتخاب شد. بنابراین به مدیران این صنعت میتوان پیشنهاداتی جهت سازگاری هرچه بیشتر با سلایق و نیازهای مشتریان در بازارهای بینالمللی و مقابله با رقبای جهانی ارائه داد. همچنین بر اساس رتبهبندی، پیشنهاداتی مبتنی بر کاهش هزینههای حملونقل پیشنهاد میشود. Nowadays one of the most important approaches to develop organizations’ competitive strength is to utilize the appropriate strategies. In this regard, organizations will be more successful by formulating and implementing proper strategies through environmental analysis. One of the powerful industries in our country is handmade carpet industry, which unfortunately has not been able to utilize advantage of its potential due to the lack of correct planning. For this mean, in the current research, a model for the strategies of the handmade carpet industry was represented with a classical grounded theory approach. The statistical population in the qualitative section included 14 senior managers who were active in the carpet industry and in the quantitative section included all the employees of this industry in the number of 425 people from which 203 ones were selected as a sample. First, through semi-structured interviews with experts and during coding process, final model of the research includes the dimensions of competitive intelligence (containing the components of dealing with black intelligence and competition), marketing strategies (containing the components of influence in new markets, promotion and market orientation) and strategic flexibility (containing the components of proactive and passive flexibility) with 23 indicators were obtained. Then, using the fuzzy TOPSIS technique, the considered strategies were ranked and finally “reducing the total price”, “copying the brand”, and “copying the design and pattern of Iranian carpets” were selected as the most important Strategies respectively. Meanwhile strategic flexibility was selected as the most important dimension. Therefore, the managers are advised product in term of international customers’ needs and desires along with compete with global rivals.  Also attending categorizing, some approaches based on reducing transport costs are suggested. استراتژی,رقابت‌پذیری,هوشمندی رقابتی,استراتژی‌های بازاریابی و فروش,انعطاف‌پذیری استراتژیک Strategy,compatibility,competitive intelligence,sale and marketing strategies,strategic flexibility 45 62 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-403-2&slc_lang=fa&sid=1 Nima Saeedi نیما سعیدی nimasaidi@gmail.com 10031947532846003641 10031947532846003641 No Faculty of Industrial Management, FirouzKouh Branch, Islamic Azad university, Firouzkouh, Iran گروه مدیریت صنعتی، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران Mohamad mehdi Movahedi محمد مهدی موحدی mmmovahedi@gmail.com 10031947532846003642 10031947532846003642 Yes Faculty of Industrial Management, FirouzKouh Branch, Islamic Azad university, Firouzkouh, Iran (Corresponding Author) گروه مدیریت صنعتی، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران Farideh HaghShenas Kashani فریده حق شناس کاشانی fhaghshenaskashani@yahoo.com 10031947532846003643 10031947532846003643 No Faculty of Business Administration, Central Tehran Branch, Islamic Azad university, Tehran, Iran گروه مدیریت بازرگانی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

fa واکاوی مفاهیم مشترک رنگ و نقش در تزئینات گنبد شیخ‌لطف‌الله و قالی شیخ‌صفی Analyzing Shared Concepts of Color and Motif in the Ornamentation of Sheikh Lotfollah Dome and Sheikh Safi Carpet طرح و نقشه علمی - پژوهشي Research دوره صفویه یکی از مهم ترین دوران تاریخ ایران در هنر و صنعت به ویژه قالیبافی است که در آن اشکال هندسی در هنر قالی گسترده شده و با ضابطه ای منطقی به کمال خود می رسد. از سوی دیگر هنر معماری نیز در این دوره به اوج تزئینات خارجی می رسد.  با عنایت به وجه مشترک هنرها در جنبۀ نمادین آن ها ؛ این مطالعه با هدف واکاوی مفاهیم مشترک رنگ و نقش در تزئینات گنبد شیخ‌لطف‌الله اصفهان و قالی شیخ‌صفی اردبیل به عنوان دو شاهکار هنر صفوی انجام پذیرفت. در این مطالعه با بهره‌گیری از روش توصیفی-تحلیلی و ترسیم دیجیتال نقوش در نرم‌افزارهای راینو و فتوشاپ، الگوهای تزیینی هر اثر استخراج و طبقه‌بندی گردید. در راستای دستیابی به هدف تحقیق، دو سوال اصلی مطرح می گردد که: 1- نقوش و رنگ های بکاررفته در این دو اثر کدامند؟ و 2-چه مفاهیم مشترکی بین آن ها وجود دارد؟ یافته‌ها نشان می دهد که مفهوم محوری وحدت در کثرت از طریق نقوش حلزونی در هر دو اثر تجسم یافته است: در گنبد با همگرایی به سمت رأس و در قالی با هدایت نگاه به مرکز ترنج. شناسایی رنگ‌های نمادین لاکی (نماد حیات و تشیع) و طلایی (نماد نور الهی) در حاشیه‌های گنبد و متن قالی، گویای کاربرد هدفمند این رنگ‌ها برای انتقال مفاهیم اعتقادی مشترک است. همچنین نقوش گیاهی چون گل شاه‌عباسی (نماد جاودانگی) و اسلیمی‌های دهان‌اژدری (نماد محافظت) اگرچه در فرم متفاوت‌اند، در بازتاب مفاهیم عرفانی همسو هستند. این پژوهش مؤید آن است که هنرمند صفوی از زبان بصری یکپارچه برای بیان مفاهیم کیهان‌شناختی بهره ‌جسته است. The Safavid period stands as one of the most significant eras in Iranian art and industry, particularly in carpet weaving, where geometric forms flourished and achieved logical perfection. Concurrently, architectural art reached its zenith in external ornamentation. Given the shared symbolic dimension of these arts, this study examines the common concepts of color and motif in the decorations of two Safavid masterpieces: the dome of Sheikh Lotfollah Mosque in Isfahan and the Sheikh Safi carpet of Ardabil. Employing a descriptive-analytical method and digital rendering of motifs in Rhinoceros and Photoshop software, decorative patterns from each work were extracted and classified. In order to achieve the research goal, two main questions are raised: 1- What are the motifs and colors used in these two works? and 2- What common concepts are there between them? Findings reveal that the core concept of unity in multiplicity manifests through spiral motifs in both works: converging toward the dome’s apex and guiding the viewer’s gaze to the carpet’s central medallion (tarang). The identification of symbolic colors—crimson (symbolizing life and Shiism) and gold (representing divine light)—in the dome’s borders and the carpet’s field demonstrates their intentional use to convey shared ideological meanings. Floral motifs such as the Shah Abbasi flower (emblem of eternity) and dragon-mouthed arabesques (eslimi) (denoting protection), though formally distinct, align in reflecting mystical concepts. This research confirms that Safavid artists utilized a unified visual language to express cosmological principles. تزیینات هنر,نقوش اسلیمی,نقوش ختایی,قالی شیخ صفی,گنبد شیخ لطف الله Art decorations,Eslimi motifs,Khatai motifs,Sheikh Safi carpet,Sheikh Lotfollah dome. 63 80 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-1210-1&slc_lang=fa&sid=1 Mahgol Arab Borbor ماه گل عرب بور بور artmehr5@gmail.com 10031947532846003644 10031947532846003644 Yes Msc, Department of Architecture, Faculty of Architecture, Damghan Branch, Islamic Azad University, Damghan, Iran دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه معماری، دانشکده معماری، واحد دامغان، دانشگاه آزاد اسلامی، دامغان، ایران

fa بررسی تاثیر کوچ نشینان قشقایی بر نقشمایه های قالی بابا حیدر Studying the influence of Qashqai nomads on the motifs of Baba Heydar carpets طرح و نقشه علمي- ترويجي case report   قالی‌بافی هنری صنعتی است که در آغاز با نیاز مادی انسان به زیرانداز پدیدار شد و بعدها با حس زیبایی‌شناسی درآمیخت و به اوج رسید. در این سیر تحول از آغاز پیدایش تا رسیدن به کمال، ایران کشوری پیشتاز بوده است. ویژگی‌های فرش ایرانی موجب شد تا این طیف از دستبافته‌ها به‌عنوان نماد و شناسنامه هنری ایران در سطح جهان نیز شناخته شوند. گوناگونی در طرح‌ها و نقش‌های قالی ایران به پهنای این کشور هنرپرور است. منطقه چهارمحال و بختیاری به‌ویژه ناحیه‌ی باباحیدر، به دلیل همجواری جغرافیایی با ایل قشقایی و تأثیرپذیری دوسویه نقوش و شیوه بافت، جایگاه ویژه‌ای در مطالعه قالی‌های عشایری دارد. این پژوهش باهدف بررسی تأثیر کوچ‌نشینان قشقایی بر قالی‌های باباحیدر و همچنین شناسایی تفاوت‌ها و شباهت‌های قالی‌های این دو منطقه انجام‌شده است. در این پژوهش از روش توصیفی تحلیل استفاده گردیده و داده‌ها از طریق بازدید میدانی و اسناد کتاب‌خانه‌ای و تحلیل پیشینه پژوهشی گردآوری‌شده است. ازآنجاکه در ادبیات پژوهش نمونه مطالعات یافت شده صرفاً در ارتباط با وضعیت فرش‌بافی باباحیدر بوده و عدم مطالعه در این زمینه و یافتن شباهتهای بافت قشقایی و بابا حیدر تاکنون صورت نگرفته است بنابراین درهم‌آمیزی ظرفیت تولید فرش در این منطقه از نقوش قشقایی و بختیاری نیاز به بررسی و مطالعه دارد. یافته‌های پژوهش نشان از آن دارد که قالی‌های منطقه بابا حیدر در بسیاری از بخش‌ها ازجمله نقوش هندسی، ترنج‌های قالی و طرح کلی تحت تأثیر قشقایی‌ها قرارگرفته‌اند. با این‌حال ویژگی‌های بومی چهارمحال و بختیاری و قشقایی نیز موجب شده تا تفاوت‌هایی نیز قالی های این دو منطقه داشته باشند. درمجموع نتیجه پژوهش بیانگر نوعی تبادل نقش‌مایه‌ای میان دو منطقه که در عین تأثیرگذاری، استقلال هویتی قالی باباحیدر و قالی قشقایی نیز حفظ‌شده است. Carpet weaving is an artistic industry that initially emerged with the material need of man for a rug and later merged with a sense of aesthetics and reached its peak. In this process of development from the beginning of its emergence to its perfection, Iran has been a leading country. The characteristics of Iranian carpets have led to this range of hand-woven products being recognized as a symbol and artistic identity of Iran worldwide. The diversity of Iranian carpet designs and patterns is as wide as this country of art. The Chaharmahal and Bakhtiari region, especially the Babaheydar region, has a special place in the study of nomadic carpets due to its geographical proximity to the Qashqai tribe and the mutual influence of patterns and weaving methods. This research aims to investigate the influence of Qashqai nomads on Baba Haydar carpets and also to identify the differences and similarities between the carpets of these two regions. In this research, descriptive analysis method was used and data was collected through field visits, library documents and analysis of research background. Since in the research literature, the sample of studies found was only related to the status of Baba Haydar carpet weaving. And the lack of study in this field and finding similarities between Qashqai and Baba Heydar textures has not been done so far, so the mixing of the carpet production capacity in this region of Qashqai and Bakhtiari patterns needs to be investigated and studied. The research findings show that the carpets of the Baba Heydar region have been influenced by the Qashqai in many aspects, including geometric patterns, carpet bergamot, and overall design. However, the indigenous characteristics of Chaharmahal and Bakhtiari and Qashqai have also caused differences in the carpets of these two regions. Overall, the results of the research indicate a kind of motif exchange between the two regions that, while influencing, has also preserved the identity independence of Babaheydar carpets and Qashqai carpets.   ایل قشقایی,باباحیدر,قالی,کوچ نشینان,نقشمایه Qashqai tribe,Baba Haydar,carpet,nomads,motif 81 96 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-1220-1&slc_lang=fa&sid=1 Mahdie Goodarzi مهدیه گودرزی mahdie.goodarzi.50@gmail.com 10031947532846003645 10031947532846003645 Yes student of Tehran university of art دانشجو دانشگاه هنر تهران نویسنده مسئول

fa تحلیل نقش خوشنویسی در انتقال پیام تصویری قالی میرزا کوچک‌خان جنگلی (دوره قاجار) Analysis of the Role of Calligraphy in Conveying the Visual Message of the Mirza Kuchik Khan Jangal Carpet (Qajar Period) طرح و نقشه علمی - پژوهشي Research قالی‌های تصویری ایرانی، افزون بر جنبه‌ی تزئینی، واجد ابعاد روایی، فرهنگی و سیاسی نیز هستند. یکی از نمونه‌های برجسته‌ی این هنر، قالی تصویری میرزا کوچک‌خان جنگلی است که تصویر قهرمان گونه‌ای از میرزا را در مرکز خود به نمایش می‌گذارد و با کتیبه‌های حاشیه‌ای همراه است. این کتیبه‌ها شامل اشعاری به گویش محلی و مضامین حماسی هستند که از نظر سبک و محتوا به منطقه‌ی کاشان تعلق دارند و بازتابی از گفتمان مقاومت ملی به شمار می‌آیند. این پژوهش با رویکردی بینامتنی و نشانه‌شناختی، با هدف بررسی تعامل میان خوشنویسی، اشعار حاشیه‌ای و تصویر مرکزی در این قالی انجام‌گرفته و نقش معناساز خط نستعلیق را در شکل‌دهی به پیام تصویری اثر تحلیل می‌کند. روش تحقیق بر پایه‌ی مطالعه‌ی توصیفی- تحلیلی و تحلیل محتوای اثر است. یافته‌ها نشان می‌دهند که خوشنویسی در این اثر نه‌تنها عنصری تزئینی، بلکه عاملی مفهومی و روایی است که درک مخاطب از تصویر را هدایت کرده و پیام‌های اجتماعی، سیاسی و ایدئولوژیک اثر را تقویت می‌کند. از این منظر، قالی میرزا کوچک‌خان نمونه‌ای موفق از تلفیق هنر سنتی و گفتمان مقاومت ملی محسوب می‌شود.   Iranian pictorial carpets, beyond their decorative function, embody narrative, cultural, and political dimensions. A prominent example within this artistic tradition is the pictorial carpet of Mirza Kuchik Khan Jangal, which features a heroic depiction of Mirza at its center, accompanied by marginal inscriptions. These inscriptions consist of poems in a local dialect with epic themes that, in terms of both style and content, are associated with the Kashan region and reflect the discourse of national resistance.Adopting an intertextual and semiotic approach, this study examines the interaction between calligraphy, the marginal poems, and the central image in this carpet, analyzing the meaning-making role of the Nastaʿlīq script in shaping the work’s visual message. The research is based on a descriptive-analytical method and content analysis of the artifact.The findings indicate that calligraphy in this piece functions not merely as a decorative element but as a conceptual and narrative agent that guides the viewer’s perception of the image and reinforces the social, political, and ideological messages of the work. From this perspective, the Mirza Kuchik Khan carpet can be regarded as a successful instance of integrating traditional art with the discourse of national resistance.   ,قالی تصویری,میرزا کوچک‌خان جنگلی,خوشنویسی,نشانه‌شناسی,هنر روایی ,Pictorial Carpet,Mirza Kuchik Khan Jangal,Calligraphy,Semiotics,Narrative Art 97 110 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-1-102&slc_lang=fa&sid=1 Expert Goljaam الهام گلعذار goljaam@icsa.ir 10031947532846003646 10031947532846003646 Yes - - ایمان زکریائی کرمانی 10031947532846003647 10031947532846003647 No

fa بررسی تاریخ و جامعه‌شناسی فرش ایرانی، از هویت ملی تا تأثیرات اجتماعی A study of the history and sociology of Iranian carpets, from national identity to social impacts جامعه شناسی فرش علمي- ترويجي case report فرش ایرانی یکی از برجسته‌ترین نمادهای فرهنگی، تاریخی و اقتصادی ایران است، و جایگاه ویژه‌ای در تاریخ و هویت ملی این کشور دارد. این هنر بی‌بدیل، با ریشه‌هایی عمیق در فرهنگ و تاریخ ایران، نه تنها به‌عنوان یک کالای هنری و کاربردی، بلکه به‌عنوان بخشی از زندگی روزمره‌ی مردم و نمادی از هویت ملی، در میان فرهنگ‌های مختلف شناخته شده است. سؤال پژوهشی این مقاله این است: «چگونه فرش ایرانی توانسته است به‌عنوان یک هنر و کالای فرهنگی، همزمان هویت ملی، ارزش های اجتماعی و تأثیرات اقتصادی را در جوامع ایران شکل دهد؟» این مقاله با رویکرد میان رشته‌ای به بررسی تاریخچه‌ی فرش ایرانی، از فرش پازیریک به‌عنوان کهن‌ترین نمونه‌ی موجود، تا شکوفایی هنر فرش‌بافی در دوران صفویه و تأثیر آن بر اقتصاد و تعاملات فرهنگی ایران در دوران معاصر پرداخته است .در بخش جامعه‌شناختی، مقاله به تحلیل نقش فرش در بازتاب باورها، ارزش‌ها و نمادهای فرهنگی جامعه ایرانی می‌پردازد. طرح‌های فرش ایرانی، مانند بته‌جقه، گل شاه‌عباسی و اسلیمی، بازتاب‌دهنده‌ی مضامین مذهبی، اسطوره‌ای و طبیعی هستند که نمایانگر نگاه عمیق ایرانیان به طبیعت، فرهنگ و تاریخ است. در جوامع سنتی، فرش نه تنها به‌عنوان یکی از اقلام ضروری در زندگی روزمره شناخته می‌شد، بلکه معیاری برای سنجش منزلت اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی خانواده‌ها بود. از منظر اقتصادی، فرش ایرانی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین کالاهای صادراتی، نقش به‌سزایی در ارزآوری و ایجاد فرصت‌های شغلی به‌ویژه در مناطق روستایی داشته است. صنعت فرش‌بافی با تمرکز بر کارگاه‌های خانگی، به توانمندسازی زنان و انتقال مهارت‌های نسلی کمک کرده و به حفظ و پایداری جوامع محلی انجامیده است. با این حال، این صنعت در سال‌های اخیر با چالش‌هایی از جمله رقابت با محصولات ارزان‌قیمت، تغییر الگوهای مصرف جهانی و کاهش حمایت‌های دولتی مواجه شده است. نتایج این مقاله نشان می‌دهد که فرش ایرانی، فراتر از یک اثر هنری یا کالای تجاری، میراثی فرهنگی است که نقش مهمی در شکل‌گیری و تثبیت هویت ایرانی ایفا کرده است. تأکید بر ارزش‌های تاریخی و اجتماعی این هنر، در کنار حمایت از صنعت فرش‌بافی، می‌تواند به حفظ و ترویج آن در سطح ملی و بین‌المللی کمک کند. این پژوهش، ضرورت بازنگری در سیاست‌های حمایتی و معرفی بهتر فرش ایرانی به بازارهای جهانی را یادآور می‌شود.   The Persian carpet is one of the most prominent cultural, historical, and economic symbols of Iran, holding a distinguished position in the country's history and national identity. This unparalleled art form, with deep roots in Iranian culture and history, is recognized not only as an artistic and functional commodity but also as an integral part of everyday life and a symbol of national identity across various cultures. The central research question of this article is: “How has the Persian carpet been able to simultaneously shape national identity, social values, and economic impacts within Iranian society as both an art form and a cultural commodity?” Adopting an interdisciplinary approach, this article examines the historical development of the Persian carpet, from the Pazyryk carpet as the oldest known example to the flourishing of carpet weaving during the Safavid era, and its influence on Iran’s economy and cultural interactions in the contemporary period. From a sociological perspective, the study analyzes the role of carpets in reflecting the beliefs, values, and cultural symbols of Iranian society. Persian carpet motifs, such as boteh jegheh, Shah Abbasi floral designs, and arabesque (eslimi) patterns, embody religious, mythological, and natural themes that reveal the profound Iranian worldview toward nature, culture, and history. In traditional societies, carpets were not only regarded as essential household items but also served as indicators of families’ social, economic, and cultural status. From an economic standpoint, the Persian carpet has been one of Iran’s most significant export commodities, playing a crucial role in foreign exchange earnings and job creation, particularly in rural areas. The carpet-weaving industry, largely centered on home-based workshops, has contributed to the empowerment of women and the intergenerational transmission of skills, thereby supporting the sustainability of local communities. However, in recent years, this industry has faced several challenges, including competition from low-cost products, shifts in global consumption patterns, and reduced governmental support. The findings of this study indicate that the Persian carpet, beyond being an artwork or a commercial product, is a cultural heritage that has played a vital role in shaping and consolidating Iranian identity. Emphasizing the historical and social values of this art, alongside supporting the carpet-weaving industry, can contribute to its preservation and promotion at both national and international levels. This research highlights the necessity of revising supportive policies and improving the global introduction and marketing of Persian carpets.   ,فرش ایرانی,جامعه‌شناسی فرش,تاریخ فرش,هویت فرهنگی,اقتصاد فرش ,Persian carpet,Sociology of carpet,Carpet history,Cultural identity,Carpet economy 111 120 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-1-103&slc_lang=fa&sid=1 Expert Goljaam حمیدرضا فروغیان goljaam@icsa.ir 10031947532846003648 10031947532846003648 Yes - -

fa بررسی تاریخی و فرهنگی پیدایش و تحول کیف‌فرش از نظر فرمی، کاربردی و عملکردی A Historical and Cultural Study of the Emergence and Evolution of Carpet Bags in Terms of Form, Function, and Utility (Iran–World) تاریخ فرش علمی- مروری Review paper کیف‌‌فرش به‌عنوان یکی از جلوه‌های هنری و کاربردی در صنایع دستی، ریشه‌ای عمیق در فرهنگ‌های مختلف دارد و در ایران جایگاهی ویژه یافته است. این محصول تلفیقی از هنر بافندگی سنتی و طراحی مدرن است که نه ‌تنها کارکردی مصرفی دارد، بلکه حامل پیام‌های فرهنگی، زیبایی‌شناختی و تاریخی نیز هست. در سطح جهانی، مطالعاتی درباره‌ی بازآفرینی فرش‌های قدیمی در قالب محصولات جدید مانند کیف، کفش و دکوراسیون داخلی انجام شده است که نشان‌دهنده‌ی روند جهانی‌شدن صنایع دستی و بازتعریف آن‌ها در قالب محصولات مدرن است. با این حال، خلأ پژوهشی در زمینه‌ی بررسی تاریخی کیف‌‌فرش در ایران و سایر کشورها، و تحلیل فرهنگی، سبکی، عملکردی و کاربردی آن همچنان پابرجا است. پژوهش حاضر با روشی توصیفی- تاریخی و از نوع کیفی، بدون فرضیه، با هدف بررسی تاریخی و فرهنگی پیدایش و تحول کیف‌‌فرش در ایران و جهان انجام شده است. ابزار گردآوری اطلاعات به‌صورت کتابخانه‌ای و اسنادی بوده و تلاش شده است تا با رویکردی میان‌رشته‌ای، پیوند میان هنر سنتی و طراحی مدرن در سیر تاریخی این محصول تحلیل شود. در ابتدا، مروری بر تاریخچه‌‌ی طراحی کیف در جوامع مختلف صورت گرفته و سپس به تاریخچه‌ی طراحی کیف‌فرش در جهان پرداخته شده است. در ادامه، بستر فرهنگی و اجتماعی ایران مورد بررسی قرار گرفته تا روند تحول کیف‌فرش از منظر کاربردی، زیبایی‌شناختی و عملکردی تحلیل شود. نقش عوامل اجتماعی مانند سبک زندگی، نقش زنان در تولید صنایع دستی، و مناسبات قومی و فرهنگی، همچنین تأثیر تعاملات تجاری و فرهنگی بر تنوع سبک‌ها و فرم کیف‌فرش، از جمله محورهای اصلی این پژوهش است. یافته‌ها نشان می‌دهد که کیف‌فرش نه‌تنها یک کالای مصرفی، بلکه نمادی از هویت فرهنگی و هنری است. بهترین نماد تحول تاریخی آن را می‌توان در اقوام عشایر ایران یافت؛ جایی که این محصول بخشی از زندگی روزمره و باورهای فرهنگی آنان را بازتاب می‌دهد.   Carpet bags, as both artistic and functional expressions within the realm of handicrafts, possess deep cultural roots across various societies and have gained particular prominence in Iran. These products represent a fusion of traditional weaving techniques and modern design, serving not only as utilitarian items but also as carriers of cultural, aesthetic, and historical significance. Globally, several studies have explored the transformation of old carpets into new products such as bags, shoes, and interior decorations, reflecting the globalization of handicrafts and their redefinition in modern contexts. Nevertheless, a research gap remains in the historical analysis of carpet bags in Iran and other countries, particularly regarding their cultural, stylistic, functional, and formal dimensions. This qualitative, descriptive-historical study conducted without a hypothesis—aims to investigate the historical and cultural trajectory of carpet bags in Iran and worldwide. Data collection was carried out through library and documentary methods, and the research adopts an interdisciplinary approach to analyze the intersection of traditional art and modern design throughout the historical development of this product. The study begins with a review of bag design history across various cultures, followed by an exploration of the global evolution of carpet bag design. It then focuses on the Iranian cultural and social context to examine the transformation of carpet bags in terms of utility, aesthetics, and performance. Key factors such as lifestyle, the role of women in handicraft production, ethnic and cultural dynamics, and the impact of commercial and cultural exchanges on stylistic diversity and form are central to this analysis. Findings indicate that carpet bags are not merely consumer goods but symbols of cultural and artistic identity. The most vivid representation of their historical transformation can be found among Iran’s nomadic tribes, where these items reflect daily life and cultural beliefs.   ,کیف,تاریخچه,صنایع دستی,سیر تحول,فرش دست‌باف ,Carpet bag,history,Iran,global context 121 139 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-1-104&slc_lang=fa&sid=1 Expert Goljaam صفا نقاش چیره دست goljaam@icsa.ir 10031947532846003649 10031947532846003649 Yes - - احمدی ahmadi@art.ac.ir 10031947532846003650 10031947532846003650 No

fa بررسی مواد اولیه و رنگرزی سنتی در فرش دست‌بافت ایران با تأکید بر ظرفیت‌های بومی Study of raw materials and traditional dyeing in Iranian hand-woven carpets with emphasis on indigenous capacities رنگرزی و مواد اولیه فنی Technical فرش دست‌بافت ایران، هنری کهن و میراثی زنده از فرهنگ، طبیعت و ذوق ایرانی است. کیفیت و اصالت این هنر تا حد زیادی وابسته به نوع مواد اولیه و شیوه‌های رنگرزی سنتی است که در هر منطقه از کشور، ویژگی‌های خاص خود را دارد. این پژوهش با هدف بررسی علمی و توصیفیِ مواد اولیه و رنگ‌های طبیعی مورد استفاده در فرش دست‌بافت ایران و تحلیل نقش آن‌ها در حفظ اصالت و توسعه‌ی اقتصادی این هنر انجام شده است. روش تحقیق، ترکیبی از مطالعات کتابخانه‌ای و مشاهدات میدانی در چند منطقه‌ی بافت، از جمله آذربایجان (مراغه)، کاشان و خراسان است. یافته‌ها نشان می‌دهد که استفاده از پشم طبیعی با چربی متعادل، ابریشم خالص و رنگ‌های گیاهی مانند روناس، نیل، اسپرک و پوست گردو، موجب درخشندگی، دوام و ثبات رنگی بالای فرش‌های سنتی می‌شود. علاوه بر ارزش هنری، تداوم شیوه‌های بومی رنگرزی می‌تواند به‌عنوان راهبردی برای ایجاد اشتغال خانگی و توسعه‌ی پایدار جوامع محلی مورد استفاده قرار گیرد. این مقاله ضمن مرور چالش‌های کنونی رنگرزی سنتی، راهکارهایی برای احیا و استانداردسازی آن ارائه می‌کند.   Iranian hand-woven carpets are an ancient art and a living legacy of Iranian culture, nature, and taste. The quality and authenticity of this art largely depend on the type of raw materials and traditional dyeing methods, which have their own characteristics in each region of the country. This research aims to scientifically and descriptively investigate the raw materials and natural dyes used in Iranian hand-woven carpets and analyze their role in preserving the authenticity and economic development of this art. The research method is a combination of library studies and field observations in several weaving regions, including Azerbaijan (Maragheh), Kashan, and Khorasan. The findings show that natural wool with colored dyes is used, pure silk and vegetable dyes such as ronas, indigo, sperak, and walnut shells, which provide high brightness, durability, and stability to traditional dyed carpets. In addition to artistic value, the continuation of indigenous dyeing methods can be used as a strategy for creating interior space and sustainable development of local communities. This article, along with current traditional challenges, provides solutions for its revival and standardization.   ,فرش,رنگرزی,فرش دست‌بافت ,Carpet,dyeing,handmade carpet 141 151 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-1-105&slc_lang=fa&sid=1 Expert Goljaam فاطمه سلطانی چایباغی goljaam@icsa.ir 10031947532846003651 10031947532846003651 Yes - -

fa بررسی نقش‌مایه‌ی دیو در قالی‌های تصویری قاجار و مقایسه با نقش‌مایه‌ی دیو در نگاره‌های شاهنامه‌ی عصر صفوی An Examination of Demon-like Forms in Qajar Carpets طرح و نقشه علمی - پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">فرش دست‌باف از دیرباز تا به امروز جایگاه خود را در ردیف هنرهای ایران حفظ کرده و از ارزش بالایی برخوردار است. هنرمندان ایرانی نقش مهمی در حفظ این هنر ایفا کرده‌اند و با ایجاد خلاقیت در طرح و نقش باعث شده‌اند تا علاوه ‌بر جنبه‌ی زیبایی، مفاهیم متعددی نیز به خود بگیرند که می‌تواند نشأت گرفته از باورها، عقاید و اسطوره‌ها باشد. یکی از طرح‌های مهم که از دوره‌ی قاجاریه متداول شد، طرح‌های تصویری است که نمونه‌های بی‌نظیر آن را می‌توان در فرش‌های هوشنگ شاه و حضرت سلیمان مشاهده کرد. در این پژوهش که به صورت توصیفی- تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای و سایت‌های معتبر صورت گرفته، 4 نمونه از شاهنامه‌ی صفوی و ۱۲ نمونه تخته فرش انتخاب شده تا با تحلیل فرش‌های هوشنگ شاه و حضرت سلیمان به دو پرسش پاسخ دهد که: 1- نقش دیو از منظر طراحی و رنگ‌بندی در فرش‌های دوره‌ی قاجار چگونه است؟ 2- چه شباهت‌ها و تفاوت‌هایی میان دیوان در فرش و نگارگری عصر صفوی وجود دارد؟ در بحث طراحی دیو‌ها در فرش‌های تصویری دوره‌ی قاجار به صورت نیمه برهنه، خال‌دار و با جثه‌ی کوچک یا بزرگ به تصویر در‌آمده‌اند و اغلب به رنگ سفید هستند. با بررسی و مقایسه‌ی دیوان در فرش‌های تصویری با نگاره‌های شاهنامه مشخص شد که از لحاظ پوشش دارای دامنی بوده (بر خلاف نگاره‌های شاهنامه که هم دیو برهنه و هم نیمه برهنه وجود دارد) و اغلب به صورت زاویه‌دار و هندسی ترسیم شده‌اند و به ندرت زیور‌آلات دیده می‌شود. از لحاظ رنگ‌بندی نیز بیشترین رنگی که هم در فرش و هم در شاهنامه می‌توان مشاهده کرد، رنگ سفید است؛ گرچه تنوع در هر دو گونه (فرش و شاهنامه) دیده می‌شود.  </div> Handwoven carpets have maintained their position among the arts of Iran from ancient times to the present day and possess considerable value. Iranian artists have played a significant role in preserving this art and, through creativity in design and motifs, have enabled carpets to embody numerous concepts in addition to their aesthetic aspect, concepts that may originate from beliefs, convictions, and myths. One of the important designs that became widespread during the Qajar period was pictorial designs, outstanding examples of which can be observed in the Hushang Shah and Prophet Solomon carpets. This research was conducted using a descriptive–analytical approach and by utilizing library sources and reliable websites. Four examples from Safavid Shahnameh manuscripts and twelve carpet panels were selected in order to analyze the Hushang Shah and Prophet Solomon carpets and answer two questions: (1) How is the depiction of demons, from the perspective of design and color composition, represented in Qajar-period carpets? (2) What similarities and differences exist between demons in carpets and those in Safavid-era manuscript paintings? Regarding the design of demons in Qajar pictorial carpets, they are depicted as semi-nude, spotted, unspotted, and with either small or large bodies, and are predominantly white in color. Through the examination and comparison of demons in pictorial carpets with Shahnameh illustrations, it was determined that, in terms of clothing, they wear skirts (in contrast to Shahnameh illustrations, in which both nude and semi-nude demons are present), and they are generally rendered in a more angular and geometric manner, while ornaments are rarely observed. In terms of color composition, the most common color found in both carpets and Shahnameh illustrations is white, although diversity of colors can be observed in both categories (carpets and Shahnameh manuscripts).   ,دیو,شاهنامه,فرش‌های تصویری,قاجار,نگارگری ,Demon,Shahnameh,Pictorial Carpets,Qajar Period,Miniature Painting 153 169 http://goljaam.icsa.ir/browse.php?a_code=A-10-1-106&slc_lang=fa&sid=1 Expert Goljaam الهه حقگو goljaam@icsa.ir 10031947532846003666 10031947532846003666 No - - وحیده حسامی 10031947532846003667 10031947532846003667 Yes